رسول پاپایی / روزنامه مغرب /13مهر 91
هفته آغازین مهر، نوید ادهم دبیرکل شورای عالی اموزش و پرورش ، به رسم هر سال اعلام کرد
: "دانش آموزان نمی توانند تلفن همراه با خود به مدرسه ببرندو استفاده از
تلفن همراه ساده نیز توسط دانش آموزان در مدرسه درست نیست و نباید دانش
آموزان با خود تلفن همراه داشته باشند."
ا ین اولین
بار نیست که با اغاز سال تحصیلی ، موضوع تلفن های همراه و مجاز یا مجاز نبودن
آوردنش در مدرسه ها ، مطرح میشود .امروزه موبایل به یک وسیله پر استفاده و همه گیر در بین بچه ها
تبدیل شده است .این فراونی واستفاده از موبایل در بین نوجوانان وکودکان نگرانی های
زیادی را ایجاد کرده است .بر اساس یک نظرسنجی نیروی هسته ای ، سیگار و فست
فود ها از جهت نامطلوب بودن بعد از موبایل قرار گرفته اند . باتمام این ها این وسیله
محبوبیت خودرا داشته و علاقمندان زیادی برای خود دست و پا کرده وچهارمین نمایشگر
پر کاربرد جهان بعد از سینماو تلویزیون و کامپیوتر لقب گرفته است و هفتمین
رسانه جمعی جهان میباشد. گفته میشود حدود 83درصد نو جوانان 15تا 17 ساله جهان در کشور های توسعه یافته با موبایل
زندگی می کنند و بر اساس امار ها چهار میلیارد نفر در سال 2011ا موبایل داشته اند.
امروز در
سرتاسر جهان این پرسش مطرح است که با موبایل و حضورش در مدرسه ها چه باید کرد؟
چگونه می توان ا ستفاده دانش اموزان و کودکان را از موبایل مدیریت کرد ؟ وآیا حضور
موبایل در مدرسه ها باید امری مجاز یا غیر مجاز باشد ؟ پاسخ به این پرسش ها دغدغه ی مسئولان و
خانواده ها در سرتاسر جهان شده و در همه ی کشور ها بخشی از توان و انرژی
مدیران ومعلمان مدارس را به خود اختصاص داده است . !
مفید و مضر
بودن دوروی سکه ی موبایل برای بچه هاست ، اکثر آموزش و پرورش های جهان روی دوم
یعنی ، مضر بودن و اسیب ها و خطرات تلفن همراهبرای جسم وروح بچه ها را جدی گرفته
اند تا جایی که میتوان گفت ، آسیب های موبایل در مدارس ، وجه مشترک آموزش و پرورش های جهان شده است ..
خانواده ها هم اغلب ، کار کردهای مثبت تلفن های همراه
،مانند ،با اطلاع بودن از موقعیت کودکان و با خبر شدن از انها به هنگام برخی خطرات
و....را نگاه می کنند ویار شاطری برای مدرسه ها نیستند. مسئولان آموزش و پرورش و
معلمان و مدیران مدارس ، با نگاه عمیق تری به این موضوع نگاه می کنند وکارکرد های
منفی و مضرات ان را برای نظام آموزشی وداشن اموزان مورد توجه قرار می دهند .
بسیاری از کارشناسان اجتماعی ،
مخالف استفاده دانش اموزان از موبایل در مدارس هستند و می گویند: آسیب های رفتاری
وجسمی تلفن همراه برای کودکان زیاد است .انها می گویند: بسیاری از فیلم های غیر
اخلاقی و پیام های نامناسب از طریق تلفن همراه در بین کودکان پخش می شود. اکنون با
ارزان واسانتر شدن دسترسی به اینترنت و فعال شدن سیستم ام ام اس، کودکان بیشتر از
هر زمانی می توانند به وسیله تلفن هایشان به مطالب واطلاعاتی که مناسب سن
انها نیست دسترسی پیدا کنند . علاوه بر محتوای موبایل ها که سلامت روحی وروانی
کودکان را تهدید می کند دانش اموزان ،به دلیل این که در سن رشد هستند ،به هنگام
نزدیکی به گوشی تلفن همراه در معرض خطر بیشتری نسبت به سایر افراد هستند و امواج
رادیویی ساطع از این گوشی ها بیشتر از بزرگسالان ،بدن ظریف ونحیف انهارا در معرض
خطر قرار می دهد..
کشور های دیگر چه کرده اند؟ :
موبایل چه نوع "درد
سری" است و در مدارس چه "مشکلاتی" ایجاد می کند؟ درکشور ها ی مختلف
پاسخ به این پرسش متفاوت است . دربسیاری از کشور ها مشکل بودن موبایل، تنها بخاطر
ایجاد حواس پرتی واختلال در"فرایند یادگیری" است .دربرخی دیگر از کشور
ها مشکل بودن موبایل ،از جهت مضر بودن ان برای "اخلاق و رفتار "بچه هاست
. نحوه تصمیم گیری در خصوص مجاز یا مجاز نبودن موبایل در مدارس جهان هم یکسان نیست
. اتحادیه اروپا تلاش هایی را صورت داده که استفاده از تلفن همراه را در مدارس
توسط دانش اموزان محدود کند . کارشناسان این اتحادیه موبایل را برای فرایند اموزش
و سلامت جسم نا مناسب می دانند و می
گویند: امواج موبیال ها بر سلامتی کودکان ونو جوانان اثر منفی دارد .
در ژاپن
هیات دولت این کشور به این باور رسیده است
که ،موبایل بر روی اخلاقیات" کودکان
تاثیر منفی دارد و از والدین واولیا مدارس ژاپنی خواسته تا مانع اوردن موبایل در
مدرسه ها شوند .استفاده از تلفن همراه در ایالات متحده براساس توافق میان والدین و
مدیران مدرسه صورت میگیرد. در هند هم دولت قانون ممنوعیت استفاده از موبایل
را در مدرسه ها به تصویب رسانده است. در قطر دانشآموزان و دانشجویان در صورتی
مجاز به استفاده از تلفنهای همراه هستند
که در خارج از ساعات درسی از آن استفاده کنند .
در انگلیس بسیاری از مدارس منع استفاده از
موبایل را به هنگام حضور در کلاس های درس
به دانش اموزان واولیا خاطر نشان کرده و به انها اموزش داده اند که تنها در زنگ
تفریح می توانند تلفن های خودرا روشن کنند . دولت
قبرس هم استفاده از موبایل را در مدرسه ها ممنوع کرده و متخلفان از توبیخ تا
اخراج موقت جریمه میشوند وچنانچه در کلاس درس از دوربین استفاده کنند و تصویر
برداری نمایند از مدرسه اخراج می شوند .!!
چه باید کرد ؟
روشن است که، ورود یا عدم ورود
موبایل به مدارس دغدغه بیشتر کشورهاست و مختص کشور ما نیست ، دامنه راهکار های اندیشیده شده از تحریم و
ممنوعیت ،تا ایجاد سیستم های مختل کننده ارتباط در مدارس و..را شامل شده است .
همچنین مشخص است که مشکل مدرسه ها و معلمان
با موبایل ،صحبت کردن و روشن بودن یانبودن آن در کلاس های درس نیست .بلکه ان چه که
این وسیله مفید و پر کاربرد را در مدرسه ها تبدیل به یک بحران وچالش جدی کرده است،
محتوای اطلاعات نوشتاری صوتی و تصویری و وفایل ها مختلفی است که همگی باعث حواس
پرتی و بی اثر کردن آموزش های ارائه شده
توسط معلمان و مدارس می شود. محتوایی که، در اکثراوقات مدرسه وخانه نمی توانند،
کنترلی به انها داشته باشند. .
به باور من ، تنها ارسال
بخشنامه این ممنوعیت واعلام این که دانش اموزان نباید به مدرسه موبایل ببر ند کافی
نیست ، بلکه آموزش و پرورش لازم است بخشی از برنامه ها ی پرورشی و
موضوعات نشست های خودرا که در اغلب موارد سودی به حال بچه ها ندارد را به موضوع
هایی از این قبیل اختصاص دهد و در جلسه های اولیا به صورت مبسوط دراین خصوص به خانواد ها اطلاع رسانی کند. صدا وسیما
و نهاد های متولی هم هماهنگ هم با اموزش و پرورش، برنامه هایی برای فرهنگ سازی
داشته باشند و چاره اندیشی کنند تا استفاده صحیح از موبایل را به بچه ها یاد بدهند
تا نوعی خود کنترلی در دانش اموزان ایجاد کنند تا بچه ها در بیرون از مدرسه هم از
اسیب های این وسیله در امان باشند .و گرنه تنها با برخورد قهری صرف ، و در غیاب
عنصر فرهنگ سازی و اموزش ، متاسفانه شاهد خواهیم بود ،علاوه براسیب ها وضرر های
گفته شده پنهان کاری هم به مشکلات رفتاری دانش آموزان افزوده خواهد شد .